ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ
Προσαρμογή στις σύγχρονες επιχειρήσεις
 
Του Ευσέβιου Χατζηκώστα*
Quintessence Enterprises Ltd
 
 
Στην επιτάφιο τελετή για την κηδεία των πρώτων νεκρών του Πελοποννησιακού πολέμου το έτος 431 π.Χ, ορίστηκε ως ρήτορας να ομιλήσει προς τιμή των νεκρών του πολέμου ο Περικλής. Ο λόγος του Περικλέους, όπως μας τον μεταφέρει ο μεγάλος ιστορικός της αρχαιότητας Θουκυδίδης, αναφέρεται στον έπαινο των νεκρών αλλά πριν αυτού και με ιδιαίτερη έμφαση ο Περικλής εξηγεί από ποιες αρχές εμπνεόμενοι οι αθηναίοι έφθασαν στην μεγάλη εκείνη περιωπή και υπό ποιους θεσμούς και με ποιο τρόπο ζωής η ακμή τους έγινε τόσο μεγάλη.
 
Ο Πελοποννησιακός πόλεμος ήταν αποτέλεσμα του έντονου ανταγωνισμού των αρχαίων ελληνικών πόλεων για υπεροχή και διάκριση της μιας πόλης έναντι της άλλης. Στη σημερινή κοινωνία παρόμοιος ανταγωνισμός, και ίσως οξύτερος, υπάρχει μεταξύ των σύγχρονων επιχειρήσεων οι οποίες αντιμάχονται στα πεδία του ανταγωνισμού της αγοράς κατ’ αντιστοιχία με τα πεδία των μαχών που γίνονταν ο Πελοποννησιακός πόλεμος. Και αντί για απώλειες ανθρώπινου δυναμικού στα πεδία της μάχης, ο ανταγωνισμός των σύγχρονων επιχειρήσεων οδηγεί σε απώλειες οικονομικών πόρων οι οποίοι θα ήταν πιο ωφέλιμο να διαφυλάσσονται και να επενδύονται σε έργα ανάπτυξης παρά να κατασπαταλούνται.
 
Στην εργασία αυτή ο λόγος του Περικλέους, διθύραμβος της δημοκρατίας, προσαρμόζεται με τρόπο που να αποτελεί διθύραμβο του συμμετοχικού στυλ διοίκησης μέσα στις σύγχρονες επιχειρήσεις.
 
Ο Περικλής ως ο ηγέτης της αρχαίας Αθήνας παραλληλίζεται  ως ο μάνατζερ μιας πρότυπης επιχείρησης η οποία έχει διακριθεί για την υπεροχή της. Η πόλη των Αθηνών παραλληλίζεται με την πρότυπη επιχείρηση και η περιωπή στην οποία είχε φθάσει η αρχαία Αθήνα παραλληλίζεται με την υπεροχή της πρότυπης επιχείρησης και την διάκρισή της έναντι των ανταγωνιστών της. Ο εμφύλιος πόλεμος των αθηναίων με τους σπαρτιάτες και τους συμμάχους τους παραλληλίζεται με τον ανταγωνισμό στον σύγχρονο επιχειρηματικό κόσμο και οι ήρωες του πολέμου με τα στελέχη της πρότυπης επιχείρησης που προσφέρουν τις υπηρεσίες τους για την διάκριση και υπεροχή της επιχείρησης τους. Το πολίτευμα της δημοκρατίας και η συμμετοχή των πολιτών στην διοίκηση παραλληλίζεται με το συμμετοχικό στυλ διοίκησης και με τον ρόλο που έχουν όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη της πρότυπης επιχείρησης για την πορεία και την ανάπτυξη της επιχείρησης.
 
Απευθυνόμενος προς τα στελέχη της επιχείρησης που ηγείται, κατά την εκδήλωση, για παράδειγμα, για απονομή του πιστοποιητικού ISO 9000, του βραβείου EFQM ή αντίστοιχης διάκρισης της επιχείρησης, ο Περικλής ως ηγέτης της επιχείρησης θα μιλούσε κάπως έτσι:
 
Αγαπητοί συνάδελφοι,
 
Η τιμή που απονέμεται στην επιχείρηση κατά την σεμνή αυτή τελετή ανήκει σε σας, που με τις άοκνες προσπάθειές σας συμβάλλετε καθοριστικά στην πρόοδο και στην ανάπτυξη της επιχείρησης οδηγώντας την στην υπεροχή και στην σαφή διάκρισή της έναντι των ανταγωνιστών της. Η επιχείρηση αυτή δεν ανήκει όπως γνωρίζεται στα χέρια μόνο αυτών που την διοικούν  και στους μετόχους της. Αλλά και εσείς ως ενδιαφερόμενα μέρη, όπως άλλωστε και οι πελάτες και οι προμηθευτές μας, έχετε ρόλο στην πρόοδο και στην ανάπτυξη της επιχείρησης.
 
     
Επιπρόσθετα όμως, εσείς έχετε και λόγο αλλά και μερίδιο από τα κέρδη και τα ωφελήματα που αποκομίζει η επιχείρηση   «ανδρών αγαθών έργω γενομένων, έργω και δηλούσθαι τας τιμάς».
Προς άνδρας οι οποίοι δι’ έργων εδείχθησαν γενναίοι, να εκδηλούνται και αι τιμαί δι’ έργων.
 
 
Διότι είστε σεις οι οποίοι, υπό την καθοδήγηση της διοίκησης, ενισχύσατε την ηγετική θέση της επιχείρησης και την καταστήσατε ικανή να ανταποκρίνεται αποτελεσματικά στην αποστολή της τόσο σε περιόδους κανονικής ροής των εργασιών της όσο και σε περιόδους έντονης ζήτησης ή έντονου ανταγωνισμού.
 
  «και την πόλιν τοις πάσι παρεσκευάσαμεν και ες πόλεμον και ες ειρήνην αυταρκεστάτην»  
Αφού λοιπόν αναφέρω πρώτα από ποιες αρχές εμπνεόμενοι φθάσαμε στην σημερινή υπεροχή και διακριθήκαμε σε αυτό το έντονα ανταγωνιστικό περιβάλλον, και με ποιους τρόπους και μεθόδους εργασίας φθάσαμε στο σημερινό μεγαλείο ως επιχείρηση, θα μιλήσω για σας, τα στελέχη και το προσωπικό της επιχείρησης. Διότι πράγματι αξίζει να επαινέσω το έργο και την προσφορά σας στην επιχείρηση, αλλά και διότι αξίζει να  νοιώσετε προσωπική ικανοποίηση και επαγγελματική υπερηφάνεια. Ταυτόχρονα δε, είμαι βέβαιος πως η ομιλία αυτή θα σας υποκινήσει για να αυξήσετε ακόμη περισσότερο την παραγωγικότητα και την αποτελεσματικότητα της προσφοράς σας.
 
   
…από ποιες αρχές εμπνεόμενοι φθάσαμε στην σημερινή περιωπή και υπό ποίους θεσμούς και με ποιο τρόπο ζωής και νοοτροπίες  η ακμή μας έγινε τόσο μεγάλη.
 
 
Είμαστε λοιπόν υπερήφανοι για τον τρόπο διοίκησης της επιχείρησής μας και αποτελούμε υπόδειγμα στους ανταγωνιστές μας και στις άλλες επιχειρήσεις οι οποίες μας θεωρούν ως πρότυπο σύγκρισης στην προσπάθεια τους να διακριθούν.   «Χρώμεθα γαρ πολιτεία ου ζηλούση τους των πέλας νόμους, παράδειγμα δε μάλλον αυτοί όντες τισίν ή μιμούμενοι εταίρους».
 
 
Και ονομάσαμε το στυλ της διοίκησης στην επιχείρηση μας συμμετοχικό και όχι αυταρχικό, επειδή κάθε στέλεχος και κάθε μέλος της επιχείρησης έχει ρόλο αλλά και λόγο, και συμβάλλει αποφασιστικά στην πρόοδο και στην ανάπτυξη της επιχείρησης μας.   «και το όνομα μεν δια το μη ες ολίγους αλλ’ ες πλείονας οικείν δημοκρατία
κέκληται»
 
 
Με τους κανονισμούς λειτουργίας της επιχείρησης και με τις διαδικασίες οι οποίες καθορίστηκαν και εφαρμόζονται στα πλαίσια του συστήματος διαχείρισης της ποιότητας όλοι έχουμε σαφώς καθορισμένα καθήκοντα και ευθύνες. Με τον τρόπο αυτό εξομαλύνονται οι προσωπικές αλλά, περισσότερο, οι δια-τμηματικές διαφορές και αποφεύγονται οι συγκρούσεις μεταξύ του προσωπικού.   «μέτεστι δε κατά μεν τους νόμους προς τα ίδια διάφορα πάσι το ίσον»:
Δια μεν των νόμων ασφαλίζεται εις όλους ισότης δικαιοσύνης δια τα ιδιωτικά των συμφέροντα.
 
Περαιτέρω, το σύστημα διασφαλίζει και την προσωπική αναγνώριση κάθε στελέχους της επιχείρησης και με βάση την ικανότητα που το διακρίνει προωθείται σε ανάλογες θέσεις και αξιώματα. Δηλαδή, δεν κρίνουμε με βάση την κοινωνική τους θέση τα στελέχη που θα αναλάβουν διοικητικές θέσεις αλλά με βάση την ικανότητα και τις δεξιότητες τους για προσφορά στην επιχείρηση. Άλλωστε, αντιπαθούμε την δια της βίας επιβολή εκτέλεσης καθηκόντων που δεν συνάδουν με τον τομέα ενδιαφέροντος των στελεχών μας.   «ουκ από μέρους το πλέον ες τα κοινά ή απ’ αρετής προτιμάται»:
Έκαστος πολίτης προτιμάται εις τα δημόσια αξιώματα όχι διότι ανήκει εις ορισμένην κοινωνικήν τάξιν, αλλά δια την προσωπικήν του αξίαν και εφόσον διακρίνεται σε κάποιον κλάδον.
 
 
Στις καθημερινές μας σχέσεις με τους συναδέλφους μας δεν μας διακατέχει καχυποψία και φθόνος. Μάθαμε την επαγγελματική δεοντολογία, και τόσο στις ιδιωτικές όσο και στις επαγγελματικές και επιχειρησιακές μας σχέσεις  σεβόμαστε το δικαίωμα των συναδέλφων μας να ενεργούν ελεύθερα και αυτόνομα. Παράλληλα δε, στις επαγγελματικές μας σχέσεις σεβόμαστε τους προϊσταμένους μας και πειθαρχούμε στους κανονισμούς λειτουργίας της επιχείρησης όπως καθορίζονται στο Σύστημα Ποιότητας.
 
  … δεν αγανακτούμεν εναντίον των άλλων δι όσα πράττουν χάριν της ευχαριστήσεώς των  
Επί πλέον, η δική μας επιχείρηση έχει μεριμνήσει και για κοινωνικές δραστηριότητες οι οποίες γίνονται με σκοπό την ενδυνάμωση των δεσμών μας με τους συναδέλφους μας και για την καλλιέργεια του πνεύματος και των ευγενών μας στόχων. Η ικανοποίηση που απορρέει από αυτές τις δραστηριότητες απομακρύνει την κούραση της καθημερινότητας και μας αναζωογονεί. Η διοίκηση του οργανισμού παρέχει στο προσωπικό το κατάλληλο φυσικό και ψυχολογικό εργασιακό περιβάλλον με σκοπό να επηρεάσει θετικά, να ενθαρρύνει την απόδοση και να τονίσει την επαγγελματική υπερηφάνεια του προσωπικού και μέσω αυτής να προαγάγει την συνεχή βελτίωση του οργανισμού.
 
 
  …επρονοήσαμεν κατά πολλούς τρόπους και δια την ανάπαυσιν του πνεύματος από τους κόπους.
 
 
Στα πλαίσια αυτά εντάσσεται και η προσφορά της επιχείρησής μας στην προστασία του περιβάλλοντος όπως και της υγείας και ασφάλειας τόσο των εργαζομένων όσο και του καταναλωτικού κοινού, αφού η ανοικτή σχέση και επικοινωνία μας μαζί τους μας έχει κάνει να αντιληφθούμε τις ανάγκες τους και να συμβάλλουμε στην βελτίωση της ποιότητας ζωής.
 
  …απολαμβάνωμεν τα αγαθά των άλλων ανθρώπων ως να ήσαν ιδικά μας, όσον και τα προϊόντα της ίδιας ημών χώρας  
Διαφέρουμε δε από τους ανταγωνιστές μας και για τον λόγο ότι εμείς έχουμε τις πύλες μας ανοιχτές και δεν εμποδίζουμε κανένα να μας επισκεφτεί και να τον ξεναγήσουμε στην επιχείρησή μας. Πιστεύουμε στην διαφάνεια και δεν έχουμε φόβο ότι θα μας κλέψουν τα επαγγελματικά μας μυστικά πολλά από τα οποία εσκεμμένα διοχετεύουμε και εμείς οι ίδιοι στο διαδίκτυο. Διότι η επιτυχία μας αποδίδεται στην προσωπική ικανότητα των στελεχών και του προσωπικού μας. Άλλωστε, όταν οι ανταγωνιστές μας μαθαίνουν τα επαγγελματικά μας μυστικά, για μας αυτό είναι πρόκληση και μας κάνει να κινηθούμε πιο γρήγορα και έξυπνα και να πάμε πιο μπροστά αναγκάζοντας συνάμα και τους ανταγωνιστές μας πάλι να μας ακολουθούν.
 
  Έχομεν τας πύλας της πόλεως μας ανοιχτάς εις όλους και ουδέποτε δια ξενηλασίας εμποδίζομεν κανένα να μάθει ή ίδει κάτι τι.   
Διότι μέσα στην επιχείρηση μας μάθαμε να αγαπούμε το ωραίο με απλότητα και να καλλιεργούμε το πνεύμα χωρίς νωθρότητα. Έχουμε τυποποιήσει τους πολύπλοκους μηχανισμούς και τους μετατρέψαμε σε απλές διεργασίες τις οποίες με έρωτα εκτελούμε ενώ ταυτόχρονα, με την πνευματική εργασία, την οποία η επιχείρησή μας ενθαρρύνει, αναζητούμε την συνεχή βελτίωση των διεργασιών και του συστήματος της ποιότητάς μας.
 
  «Φιλοκαλούμεν τε γαρ μετ’ ευτελείας και φιλοσοφούμεν άνευ μαλακίας»:
Αγαπούμε το ωραίο με απλότητα και καλλιεργούμε το πνεύμα χωρίς νωθρότητα.
 
 
Η υπεροχή της επιχείρησής μας αποδίδεται επί πλέον και στην βέλτιστη χρήση των οικονομικών μας πόρων τους οποίους επενδύουμε αποτελεσματικά παρά να τους χρησιμοποιούμε ως μέσο προβολής ή επίδειξης. Όλα τα στελέχη στην επιχείρηση μας, σε όλο το μήκος της ιεραρχίας, αισθάνονται οικονομικό και πνευματικό πλούτο ως εκ της υπερηφάνειας την οποία αντλούν από το επαγγελματικό τους περιβάλλον και επειδή προσπαθούν να ξεφύγουν από την φτώχεια τους με την επιμελή εργασία τους.   Ο πλούτος εξ άλλου μας χρησιμεύει ως ευκαιρία μάλλον προς εκτέλεσιν έργων, παρά ως ελατήριον κομπορρημοσύνης. Ούτε θεωρούμεν εντροπήν την ομολογίαν της πενίας, αλλά μεγαλυτέραν εντροπήν το να μην καταβάλλει κανείς κάθε προσπάθειαν δια να την διαφύγει.
 
 
Και συμβαίνει εμείς οι ίδιοι να φροντίζουμε και για τις ιδιωτικές μας υποθέσεις ενώ συνάμα να φροντίζουμε και για τις υποθέσεις που αφορούν την επιχείρησή μας. Και ενώ ο καθένας ασχολείται με τα θέματα του δικού του τμήματος, έχουμε όλοι επιχειρησιακή αντίληψη και είμαστε ικανοποιητικά ενημερωμένοι για τα θέματα της αγοράς και της ευρύτερης οικονομίας. Θεωρούμε δε ότι τα στελέχη που δεν συμμετέχουν στις ανησυχίες των επιχειρήσεων τους, όχι μόνο δεν είναι φιλήσυχα ή ότι περιορίζονται τάχα στην πιστή εκτέλεση των καθηκόντων τους, αλλά ότι είναι άχρηστα!
 
  «Ένι τε τοις αυτοίς οικείων άμα και πολιτικών επιμέλεια, και εταίροις προς έργα τετραμμένοις τα πολιτικά μη ενδεώς γνώναι. μονοι γαρ τον τε μηδέν τών δε μετέχοντα, ουκ απράγμωνα αλλ’ αχρείον νομίζομεν».  
Εμείς διατυπώνουμε σκέψεις και μοιραζόμαστε τους προβληματισμούς με τους συναδέλφους μας συμβάλλοντας με αυτό τον τρόπο στην πρόοδο και στην ανάπτυξη της επιχείρησής μας. Διότι θεωρούμε πολύ σημαντικό να συζητούμε και να ανταλλάσσουμε ιδέες πριν προχωρήσουμε σε μια ενέργεια.
 
  …τα έργα ζημιώνει όχι η συζήτησις,  αλλά το να μη διαφωτισθεί κανείς προηγουμένως δια της συζητήσεως.
 
 
Περαιτέρω, μας διακρίνει και η ικανότητα να τολμούμε να προβάλουμε στην αγορά τα πλεονεκτήματά που μας διακρίνουν και να εκμεταλλευόμαστε τις ευκαιρίες  που μας παρουσιάζονται, ενώ ταυτόχρονα να υπολογίζουμε με ακρίβεια τις απειλές που μας περιβάλλουν και να έχουμε επίγνωση των αδυναμιών μας. Διότι αυτοί που γνωρίζουν με σαφήνεια τους κινδύνους που ελλοχεύουν στο ανταγωνιστικό περιβάλλον όπως άλλωστε και τις ευκαιρίες που παρουσιάζονται σε αυτό, αξιολογούν με σύνεση τις καταστάσεις και παίρνουν αποφάσεις καθοριστικής σημασίας για το μέλλον της επιχείρησής τους γνωρίζοντας με ακρίβεια τον βαθμό της διακινδύνευσης στον οποίο υποβάλλονται.
 
  … είμεθα εξαιρετικώς τολμηροί εις την δράσιν και συγχρόνως μελετώμεν οι ίδιοι σε βάθος όσα πρόκειται να επιχειρήσωμεν  
Και σε αντίθεση με την δική μας επιχείρηση, η οποία καλλιεργεί το ομαδικό πνεύμα και το συμμετοχικό στυλ διοίκησης, οι ανταγωνιστές μας συντρίβονται μέσα στον αμείλικτο ανταγωνισμό όταν προβάλουν μόνη την τόλμη χωρίς επίγνωση της αγοράς, ενώ είναι διστακτικοί και δειλοί όταν προβάλουν μόνη την επίγνωση της αγοράς χωρίς και το κατάλληλο θάρρος για διείσδυση σε αυτή.
 
  Ενώ εις τους άλλους αντιθέτως η αμάθεια γεννά θράσος η δε σκέψις ενδοιασμόν  
Προμετωπίδα δε της επιχειρηματικής μας δραστηριότητας είναι προ πάντων και η στάση μας απέναντι στους πελάτες μας. Εμείς επιδιώκουμε να αποκτήσουμε πελάτες όχι ευεργετούμενοι από αυτούς αλλά εξυπηρετώντας τις ανάγκες και τις προσδοκίες τους.   «Ου γαρ πάσχοντες ευ, αλλά δρώντες κτώμεθα τους φίλους»:
Διότι τους φίλους μας επιδιώκουμε να αποκτήσουμε όχι ευεργετούμενοι από αυτούς αλλά ευεργετούντες αυτούς.
 
 
Συνοψίζοντας λοιπόν θα έλεγα ότι η επιχείρησή μας αποτελεί εκπαιδευτήριο μέσα στον επιχειρηματικό κόσμο και τα στελέχη μας αποτελούν πρότυπα για τους ανταγωνιστές μας επειδή, εκτός από την επιτυχημένη σταδιοδρομία τους, ασχολούνται και με πολλές άλλες δραστηριότητες τις οποίες χειρίζονται με  εξαιρετική επιδεξιότητα και έχουν σημαντικές επιτυχίες.
 
  Το σύνολον της πόλεως είναι γενικόν της ελλάδος σχολείον και καθείς από τους συμπολίτας μας μου φαίνεται ως να συγκεντρώνει εις την προσωπικότηταν του την ικανότητα να προσαρμόζεται στας ποικιλωτάτας  εκφάνσεις της δραστηριότητας με την μεγαλυτέραν ευστροφίαν και χάριν
 
 
Και ότι αυτά που λέω δεν είναι καυχησιολογίες το φανερώνει η ίδια η δύναμη της επιχείρησής μας που την αποχτήσαμε από αυτούς εδώ τους τρόπους επαγγελματικής συμπεριφοράς και μεθόδους εργασίας.   «Και ως ου λόγων εν τω παρόντι κόμπος τάδε μάλλον ή έργων εστίν αλήθεια, αυτή η δύναμις της πόλεως, ήν από τόνδε των τρόπων εκτησάμεθα, σημαίνει»
 
 
Διότι η επιχείρηση μας αποδείχτηκε ότι βγαίνει μέσα από κάθε δοκιμασία ανώτερη από την φήμη της και ποτέ δεν έδωσε, για παράδειγμα, το δικαίωμα είτε στους ανταγωνιστές της να την κατηγορήσουν για αθέμιτο ανταγωνισμό ή βρώμικα εμπορικά παιχνίδια ή στους προμηθευτές της ότι δεν εκπληρώνει τις υποχρεώσεις της.   …ούτε εις τον ηττόμενον παρέχει αφορμήν αγανακτήσεως ότι ενικήθει από τοιούτον εχθρόν, ούτε εις τους υπηκόους αφορμήν παραπόνου, ότι κυβερνόνται από ανάξιους
 
 
Απόδειξη δε της υπεροχής μας είναι η καλή φήμη που χαίρει η επιχείρησή μας και οι επευφημίες των πελατών και των συνεργατών μας οι οποίοι μαρτυρούν για την ποιότητα των προϊόντων και υπηρεσιών μας. Και δεν έχουμε πρόθεση να χρησιμοποιούμε την επιτυχία της πιστοποίησης μας κατά το πρότυπο ISO 9000 και την βράβευσή μας με το Ευρωπαϊκό Βραβείο Ποιότητας ως εγκώμιο και ως στήριγμα για την προβολή μας διότι αυτή έρχεται μέσω του έργου και της προσφοράς μας για εξυπηρέτηση των αναγκών και των προσδοκιών των πελατών μας και για ικανοποίηση των αναγκών και των προσδοκιών των ενδιαφερομένων μερών της επιχείρησης.
 
 
  χωρίς κάν να έχουμε ανάγκη ούτε Ομήρου δια να ψάλλει τους επαίνους μας, ούτε άλλου ποιητού ο οποίος δια των στίχων του να ημπορεί να τέρψη προς στιγμήν  
Για μια τέτοια λοιπόν επιχείρηση, εσείς, που προσφέρετε τις υπηρεσίες σας σε αυτήν και που απολαμβάνετε τα ωφελήματα και την επαγγελματική ικανοποίηση που σας προσφέρεται, αγωνίζεστε με μόχθο για χάρη της και προς τούτο είσαστε άξιοι των επαίνων αυτού του λόγου που απευθύνω προς εσάς.
 
  «Υπέρ τοιαύτης λοιπόν πόλεως μαχόμενοι έπεσαν οι προκείμενοι νεκροί…»  
Γι αυτό ακριβώς ανάλυσα σε βάθος το μεγαλείο της επιχείρησης διότι ήθελα να δείξω ότι οι ευγενείς σας στόχοι είναι κατά πολύ ανώτεροι ως προς την ποιότητα και τον χαρακτήρα τους από τους στόχους και τις προσδοκίες των συναδέλφων σας σε ανταγωνιστικές επιχειρήσεις.
 
 
  Δια τούτο ακριβώς και επεξετάθην περισσότερον εις τα του μεγαλείου της πόλεως, διότι ηθέλησα να σας δείξω ότι τα άθλα δια τα οποία αγωνιζόμεθα είναι κατά πολύ μεγαλύτερα από εκείνα δια τα οποία αγωνίζονται όσοι δεν απολάβουν όμοια με αυτά πλεονεκτήματα.
 
 
Αξίζει να σημειωθεί ότι ακόμη και στις περιπτώσεις που κάποια στελέχη κάνουν λάθη ή αβλεψίες δεν θεωρείται ότι αυτό στιγματίζει την όλη προσφορά τους ή πόσο μάλλον την σταδιοδρομία τους διότι το όφελος που προσκομίζουν στην επιχείρηση είναι κατά πολύ ανώτερο από τις ενδεχόμενες ζημιές που αποδίδονται σε μεμονωμένα λάθη. Άλλωστε, είναι μέσα από τα λάθη που περνά η συνεχής βελτίωση την οποία προάγουμε δια του συστήματος της ποιότητας μας.   Διότι αποσβέσαντες το κακόν δια του καλού, παρέσχον εις την πατρίδαν μεγαλυτέραν ωφέλειαν από την ζημίαν που επροξένησαν ως ιδιώται
 
 
Διότι τα στελέχη της επιχείρησης προσφέρουν τις υπηρεσίες τους αναζητώντας την επιτυχία. Ωστόσο, υπάρχει πάντα αβεβαιότητα ως προς την επιτυχία, αλλά τα στελέχη μας, ως υπεύθυνα άτομα, έχουν το θάρρος να διακινδυνεύουν αναλαμβάνοντας πρωτοβουλίες που κατόπιν κρίσεως και μελέτης φρονούν ότι αποσκοπούν στην επιτυχία.   Και ενεπιστεύθησαν μεν εις την ελπίδα το άδηλον της επιτυχίας του αγώνος, αλλ’ ό,τι αφορά εις τον παρόντα και προ των οφθαλμών των κίνδυνον, εστηρίχθησαν μόνον εις εαυτούς και το προσωπικόν των θάρρος.
 
 
Αναφερόμενος στους νέους επιστήμονες και σε απόφοιτους τεχνικών σχολών οι οποίοι με το τέλος των σπουδών τους αναζητούν μια επιτυχή σταδιοδρομία, αλλά ακόμα και σε προσωπικό ειδικευμένο ή ανειδίκευτο το οποίο αναζητά μια καλύτερη σταδιοδρομία, η επιχείρησή μας είναι έτοιμη να επιλέξει και εντάξει στο εκλεκτό επιτελείο των στελεχών της τους πιο ικανούς. Απευθυνόμενος προς αυτούς λοιπόν, τους προτρέπω, όχι να ακούσουν τα λόγια που είπα και να πεισθούν αλλά να αναζητήσουν να μάθουν τις επιτυχίες της επιχείρησής μας και να εμπνευσθούν από την υπεροχή μας και από την επαγγελματική ικανοποίηση που χαρακτηρίζει τα στελέχη μας.
 
  Και όταν εμπνευσθείτε από την θέαν του μεγαλείου της πόλης να σκεφθείτε ότι όλα αυτά τα απέκτησαν άνδρες τολμηροί  
Διότι τα στελέχη μας τυγχάνουν της αναγνώρισης από όλες τις επιχειρήσεις επειδή διακρίνονται από επαγγελματισμό και ανταγωνίζονται έντιμα σεβόμενοι τους κανόνες της αγοράς.
 
  «Ανδρών γαρ επιφανών πάσα γη τάφος»  
Τέλος, απευθυνόμενος προς τις οικογένειες των στελεχών και του προσωπικού θέλω να σας επαινέσω για την συμβολή σας στις επιτυχίες της επιχείρησης αφού όχι μόνο με καρτερικότητα υπομένετε την απουσία των δικών σας ανθρώπων από κοντά σας, αλλά αισθανόμενοι και εσείς υπερήφανοι για τις επιτυχίες των δικών σας ανθρώπων τους ενθαρρύνετε να προσφέρουν αποτελεσματικά τις υπηρεσίες τους στην επιχείρηση.   Διότι μόνον η αγάπη των τιμών δεν γηράσκει ποτέ… και όχι τόσον το κέρδος όσον αι τιμαί παρέχουν την μεγαλυτέραν τέρψιν  
       
 
Ο Ευσέβιος Χατζηκώστας είναι Διευθυντής Εργοστασίου στην εταιρεία  Premier Chemical Co Ltd . Ασχολείται με τα συστήματα ποιότητας από το έτος 1993, αφότου είχε αναλάβει την ευθύνη εφαρμογής του συστήματος ISO 9000 στην εταιρεία. Ασχολείται επίσης με τα Συστήματα ΙSO 14000, OHSA 18000, την Ορθή Εργαστηριακή Πρακτική και την Ορθή Βιομηχανική Πρακτική.
Σπούδασε Χημεία στο πανεπιστήμιο Αθηνών και αργότερα πήρε το Δίπλωμα του Μεσογειακού Ινστιτούτου Διεύθυνσης (Λευκωσία) στη Διοίκηση Επιχειρήσεων.
Έχει εκδώσει το βιβλίο Quality Assurance and safety guide for the food and drinks industry, μαζί με τον Καθηγητή Ιω. Αρβανιτογιάννη του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.
Το έτος 2000 ίδρυσε τον Συμβουλευτικό Οίκο Quintessence Enterprises που ασχολείται με την  παροχή συμβουλευτικών υπηρεσιών σε θέματα ποιότητας και παραγωγικότητας.